Öncekiler Sonrakiler

KAMUDA DENETİM ORGANLARI VE GÖREVLERİ

TBMM, Cumhurbaşkanlığı, Anayasa Mahkemesi, Sayıştay, Başbakanlık, Bakanlıklar, Müsteşarlıklar ve Genel Müdürlükler Denetim Organları, YDK, İç Denetim, Üst Kurullar gibi kamu denetim organlarının görevleri nelerdir..?

06 Şubat 2011 Pazar 11:45
Kamuda Denetim Organları ve Görevleri

KAMUDA DENETİM ORGANLARI ve GÖREVLERİ

Kamu içerisinde her alanda denetim fonksiyonu yürümektedir. Bunların çoğunluğu kamunun kendisine yönelik olsa da özel sektörün ve/veya farklı alanların denetlenmesini de kamu organları yapmaktadır.

Kamuda denetim işlevi bulunan organlar genel olarak şunlardır; TBMM, Cumhurbaşkanlığı, Anayasa Mahkemesi, Sayıştay, Başbakanlık, Bakanlıklar, Müsteşarlıklar ve Genel Müdürlükler Denetim Organları, YDK, İç Denetim, Üst Kurullar

Burada kısa ve genel olarak denetim organları ve görevleri ortaya konulmaya çalışılacaktır.

TBMM DENETİMİ

Anayasamızın 98'inci maddesi ile TBMM'nin denetleme yetkisi düzenlenmiştir. Buna göre TBMM soru, Meclis araştırması, genel görüşme, gensoru ve Meclis soruşturması yollarıyla denetleme yetkisini kullanır.

CUMHURBAŞKANLIĞI

Devlet Denetleme Kurulu'nun görevleri anayasamızın 108'inci maddesinde şöyle ifade edilmiştir; İdarenin hukuka uygunluğunun, düzenli ve verimli şekilde yürütülmesinin ve geliştirilmesinin sağlanması amacıyla, Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak kurulan Devlet Denetleme Kurulu, Cumhurbaşkanının isteği üzerine, tüm kamu kurum ve kuruluşlarında ve sermayesinin yarısından fazlasına bu kurum ve kuruluşların katıldığı her türlü kuruluşta, kamu kurumu niteliğinde olan meslek kuruluşlarında, her düzeydeki işçi ve işveren meslek kuruluşlarında, kamuya yararlı derneklerle vakıflarda, her türlü inceleme, araştırma ve denetlemeleri yapar.

Silahlı Kuvvetler ve yargı organları, Devlet Denetleme Kurulunun görev alanı dışındadır.

ANAYASA MAHKEMESİ

Anayasamızın 69'uncu maddesine göre, Anayasa Mahkemesince siyasi partilerin mal edinimleri ile gelir ve giderlerinin kanuna uygunluğunun tespiti, bu hususun denetim yöntemleri ve aykırılık halinde uygulanacak yaptırımlar kanunda gösterilir. Anayasa Mahkemesi, bu denetim görevini yerine getirirken Sayıştay'dan yardım sağlar.

SAYIŞTAY

Anayasamızın 160'ıncı maddesine göre Sayıştayın görevleri; Sayıştay, merkezî yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile sosyal güvenlik kurumlarının bütün gelir ve giderleri ile mallarını Türkiye Büyük Millet Meclisi adına denetlemek ve sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme bağlamak ve kanunlarla verilen inceleme, denetleme ve hükme bağlama işlerini yapmakla görevlidir. Sayıştayın kesin hükümleri hakkında ilgililer yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içinde bir kereye mahsus olmak üzere karar düzeltilmesi isteminde bulunabilirler. Bu kararlar dolayısıyla idari yargı yoluna başvurulamaz.

Mahallî idarelerin hesap ve işlemlerinin denetimi ve kesin hükme bağlanması Sayıştay tarafından yapılır.

832 sayılı Sayıştay Kanununun Ek 10'uncu maddesi ile Sayıştay, denetimine tabi kurum ve kuruluşların kaynakları ne ölçüde verimli, etkin ve tutumlu kullandıklarını incelemeye yetkilidir.

BAŞBAKANLIK

Başbakanlık Teftiş Kurulunun görevleri;

Başbakanın veya her konuda ayrı ayrı yetkili kılması üzerine Müsteşarın emri ve onayı üzerine:

Bütün kamu kurum ve kuruluşlarıyla, kamu iktisadi teşebbüslerinde teftişin etkin bir şekilde yürütülmesi hususunda genel prensipleri tespit etmek ve personelin verimli çalışmasını teşvik edici teftiş sistemini geliştirmek,

Yukarıdaki bent de sayılan kuruluşlarla, bunların iştirak ve ortaklıklarında, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarında, teftiş, denetim veya bu maksatla kurulmuş olan birimlerin görev, yetki ve sorumluluklarını haiz olarak her türlü inceleme, araştırma, soruşturma ve teftiş yapmak veya yaptırmak,

Vakıflarda, derneklerde, kooperatiflerde, her seviyedeki işçi ve işveren teşekküllerinde teftiş, denetim veya bu maksatla kurulmuş olan birimlerin görev, yetki ve sorumluluklarını haiz olarak gerektiğinde her türlü inceleme, araştırma, soruşturma ve teftişi yapmak veya yaptırmak,

Başbakanlık bağlı ve ilgili kuruluşlarında her türlü inceleme, araştırma, soruşturma ve teftiş; merkez teşkilatında ise inceleme, araştırma ve soruşturma yapmak, 

Gerektiğinde, imtiyazlı şirketlerle, özel kuruluşları mali yönden denetlemek ve teftiş etmek.

BAKANLIKLAR, MÜSTEŞARLIKLAR VE GENEL MÜDÜRLÜKLER

Bakanlıklarda denetim görevini müfettişler ve Bakanlıklar içerisindeki Genel Müdürlüklerde ise kontrolörler yürütmektedirler. Başbakanlığa bağlı Müsteşarlıkların bazılarında müfettişler ve bazılarında da kontrolörler denetim işlevini yürütmektedirler.

Diğer taraftan, Maliye Bakanlığındaki Maliye Müfettişleri ile İçişleri Bakanlığındaki Mülkiye Müfettişlerinin görev ve yetkilerinde ilave farklılıklar bulunmaktadır. Bunlara ilave olarak, İçişleri Bakanlığında Dernek Denetçileri ve Maliye Bakanlığında denetim birimleri olarak Hesap Uzmanları, Vergi Denetmenleri, Milli Emlak Denetmenleri ve Muhasebe Denetmenleri de bulunmaktadır.

Diğer Genel Müdürlüklerde ise denetim fonksiyonu yine müfettişler tarafından ifa edilmektedir.

Mülkiye Müfettişlerinin görev ve yetkileri şunlardır:

Bakanlık merkez birimlerinin, bağlı kuruluşlarının, Bakanlığın denetim ve gözetimi altında bulunan kuruluşların, il ve ilçe kuruluşlarının, il özel idareleri, belediyeler ve köylerle bunlara bağlı ve bunların kurdukları veya özel kanunlarla kurulan birlik, işletme, müessese ve teşebbüslerin çalışmalarını, işlemlerini ve hesaplarını teftiş etmek ve denetlemek.

Yukarıda belirtilen birim ve kuruluşların suç işledikleri anlaşılan veya ihbar ve şikayet olunan memurları ve diğer kamu görevlileri ve mahalli idarelerin seçilmiş veya atanmış organları ve bunların üyeleri hakkında inceleme ve soruşturma yapmak,

Yiyicilikleri (rüşvet ve irtikapları) veya görev ve memurluk onuruna uymayan kötü alışkanlık ve davranışları yayılmış olan görevliler hakkında inceleme yaparak özel gizli rapor düzenlemek,

Bakanın emri üzerine veya yönetmenlik gereğince valiler, vali yardımcıları, kaymakamlar ve diğer görevliler hakkında değerlendirme raporları düzenlemek,

YÜKSEK DENETLEME KURULU

Denetleme Kurulunun görevleri şunlardır:

Bu Kanun hükmünde Kararname kapsamına giren kuruluş ve kurumları (Kamu İktisadi Teşebbüsleri ve Özel kanunlarında Yüksek Denetleme Kurulunun denetimine tabi olduğu belirtilen kurum ve kuruluşlar), iktisadi, mali, idari, hukuki ve teknik yönden sürekli olarak gözetim ve denetim altında bulundurmak,

Başbakanın görevlendirmesi üzerine incelemelerde bulunmak.

ÜST KURULUŞLAR

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK)  sermaye piyasası araçlarının, ihracını, halka arz ve satışının şartlarını düzenlemek ve denetlemekle

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK) finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketlerinin; kuruluş ve faaliyetlerini, yönetim ve teşkilat yapısını, birleşme, bölünme, hisse değişimini ve tasfiyelerini düzenlemek, uygulamak, uygulanmasını sağlamak, uygulamayı izlemek ve denetlemekle

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (EPDK) Elektrik, Petrol, Doğalgaz ve LPG piyasası ile ilgili düzenleme yapmak ve denetlemelerde bulunmakla

İÇ DENETİM

İç denetim, kamu idaresinin çalışmalarına değer katmak ve geliştirmek için kaynakların ekonomiklik, etkililik ve verimlilik esaslarına göre yönetilip yönetilmediğini değerlendirmek ve rehberlik yapmak amacıyla yapılan bağımsız, nesnel güvence sağlama ve danışmanlık faaliyetidir. Bu faaliyetler, idarelerin yönetim ve kontrol yapıları ile malî işlemlerinin risk yönetimi, yönetim ve kontrol süreçlerinin etkinliğini değerlendirmek ve geliştirmek yönünde sistematik, sürekli ve disiplinli bir yaklaşımla ve genel kabul görmüş standartlara uygun olarak gerçekleştirilir.

İç denetçi, aşağıda belirtilen  görevleri yerine getirir:

Nesnel risk analizlerine dayanarak kamu idarelerinin  yönetim ve kontrol yapılarını değerlendirmek.

Kaynakların etkili, ekonomik ve verimli kullanılması bakımından incelemeler yapmak ve önerilerde bulunmak.

Harcama sonrasında yasal uygunluk denetimi yapmak.

İdarenin harcamalarının, malî işlemlere ilişkin karar ve tasarruflarının, amaç ve politikalara, kalkınma planına, programlara, stratejik planlara ve performans programlarına uygunluğunu denetlemek ve değerlendirmek.

Malî yönetim ve kontrol süreçlerinin sistem denetimini yapmak ve bu konularda önerilerde bulunmak.

Denetim sonuçları çerçevesinde iyileştirmelere yönelik önerilerde bulunmak.

Denetim sırasında veya denetim sonuçlarına göre soruşturma açılmasını gerektirecek bir duruma rastlandığında, ilgili idarenin en üst amirine bildirmek.

Battal Ahmet  ZAAMOĞLU

Kaynak http://www.stratejikboyut.com/haber/kamuda-denetim-organlari-ve-gorevleri--28538.html

ÇOK OKUNANLAR

KAMU PERSONELİ SINAV İLANLARI

YAZARLAR

ANKET